Ο επαγγελματικός προσανατολισμός αποτελεί κρίσιμη παράμετρο για τη μελλοντική επαγγελματική και ακαδημαϊκή πορεία των εφήβων. Σε μία εποχή όπου οι επιλογές σπουδών και σταδιοδρομίας πολλαπλασιάζονται και μεταβάλλονται με ταχύτατους ρυθμούς, η παροχή έγκυρης, επιστημονικά τεκμηριωμένης καθοδήγησης καθίσταται απαραίτητη. Όμως, ποιο είναι το οικονομικό κόστος αυτής της καθοδήγησης για μια οικογένεια; 

Τι περιλαμβάνει ο επαγγελματικός προσανατολισμός;

Ο επαγγελματικός προσανατολισμός (ή συμβουλευτική σταδιοδρομίας) περιλαμβάνει συνήθως:

🧠 Ψυχομετρικά Τεστ: Τεστ προσωπικότητας, ενδιαφερόντων, ικανοτήτων, και αξιών.
👩‍🏫 Ατομικές Συνεδρίες Συμβουλευτικής: Με επαγγελματία σύμβουλο σταδιοδρομίας ή ψυχολόγο.
📑 Αναλυτική Αναφορά & Ερμηνεία: Παρουσίαση των αποτελεσμάτων και εισηγήσεις για σπουδές/καριέρα.
💻 Πρόσβαση σε Εργαλεία & Πλατφόρμες: Π.χ. βάσεις δεδομένων για επαγγέλματα, σπουδές, αγορά εργασίας.

Κόστος Υπηρεσιών στην Ελλάδα

Σύμφωνα με έρευνες της ελληνικής αγοράς συμβουλευτικής (2023-2024) και με βάση δεδομένα από συμβουλευτικά κέντρα και ιδιώτες επαγγελματίες, παρατηρούνται οι εξής ενδεικτικές χρεώσεις:

📌 Ατομική Συνεδρία Συμβουλευτικής (διάρκεια 45–60 λεπτά):
Τιμή: 30€ – 80€ ανά συνεδρία, ανάλογα με την εμπειρία του συμβούλου και τη γεωγραφική περιοχή (π.χ. Αθήνα και Θεσσαλονίκη εμφανίζουν υψηλότερες τιμές από επαρχιακές πόλεις). Φυσικά υπάρχουν και οι κατα περίπτωση ΔΩΡΕΑΝ συνεδρίες οι οποίες προσφέρονται απο συγκεκριμένα και συνήθως online Εργαστήρια Συμβουλευτικής [Ινστιτούτο Επαγγελματικού Προσανατολισμού Ελλάδας, 2024].

📌 Ολοκληρωμένο Πακέτο Επαγγελματικού Προσανατολισμού:
Περιλαμβάνει τεστ, συνεδρίες, αναφορές.
Τιμή: 70€ – 300€ συνολικά
Η διακύμανση οφείλεται στο εάν πρόκειται για πακέτο ατομικής ή ομαδικής συμβουλευτικής και στο είδος των τεστ που χρησιμοποιούνται (π.χ. MBTI, Holland Code, Strong Interest Inventory, κ.ά.).

📌 Εξειδικευμένα Ψυχομετρικά Τεστ (εάν γίνονται μεμονωμένα):
Τιμή: 25€ – 60€ ανά τεστ
Ορισμένα κέντρα παρέχουν test με διεθνή πιστοποίηση, κάτι που επηρεάζει το κόστος. Ωστόσο, υπάρχουν και προφέρονται και κάποια ΔΩΡΕΑΝ online Τεστ.

📌 Online Πλατφόρμες ή Αυτοματοποιημένα Τεστ:
Τιμή: Δωρεάν – 50€
Οι διαδικτυακές λύσεις είναι πιο οικονομικές αλλά συνήθως παρέχουν περιορισμένη εξατομίκευση και συμβουλευτική.

Πόσο επενδύουν οι γονείς;

Σύμφωνα με έρευνα του Κέντρου Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΚΑΝΕΠ – ΓΣΕΕ, 2023), το 38% των γονέων μαθητών Λυκείου δηλώνει ότι επενδύει οικονομικά σε υπηρεσίες επαγγελματικού προσανατολισμού. Η μέση ετήσια δαπάνη γι' αυτόν τον σκοπό ανέρχεται στα 170€, με το 15% των γονέων να δαπανά πάνω από 250€ για εξατομικευμένες υπηρεσίες.

Υπάρχουν και δωρεάν επιλογές;

Ναι, ορισμένοι δημόσιοι και μη κερδοσκοπικοί φορείς προσφέρουν δωρεάν προγράμματα επαγγελματικού προσανατολισμού:

📚 ΚΕΣΥ (Κέντρα Εκπαιδευτικής και Συμβουλευτικής Υποστήριξης): Παρέχουν υπηρεσίες επαγγελματικού προσανατολισμού εντός του δημόσιου σχολικού συστήματος, αν και οι δυνατότητες ποικίλλουν ανά περιοχή.
🤝 ΜΚΟ και Δήμοι: Ορισμένοι οργανισμοί υλοποιούν προγράμματα σταδιοδρομίας με χρηματοδότηση από ΕΣΠΑ ή δωρεές.
💡 Εκπαιδευτικές Εκθέσεις & Ημερίδες: Συχνά περιλαμβάνουν δωρεάν σεμινάρια και εκτιμητικά τεστ.

Συμπερασματικά

Το κόστος του επαγγελματικού προσανατολισμού για εφήβους στην Ελλάδα κυμαίνεται κατά μέσο όρο μεταξύ 150€ και 250€, όταν οι υπηρεσίες παρέχονται από ιδιώτες ή ιδιωτικούς φορείς. Ωστόσο, υπάρχουν και δωρεάν ή χαμηλού κόστους επιλογές μέσω του δημόσιου τομέα και της κοινωνίας των πολιτών, οι οποίες μπορούν να καλύψουν βασικές ανάγκες κατεύθυνσης, έστω και με περιορισμένη εξατομίκευση.

Η απόφαση για επένδυση σε αυτές τις υπηρεσίες εξαρτάται όχι μόνο από τα οικονομικά της οικογένειας, αλλά και από τη σημασία που δίνεται στην επιλογή επαγγελματικής πορείας από τα πρώτα βήματα της εφηβείας.

Πηγές:

• Ινστιτούτο Επαγγελματικού Προσανατολισμού Ελλάδας (2024). Τιμοκατάλογοι και υπηρεσίες.

• ΚΑΝΕΠ – ΓΣΕΕ (2023). Έρευνα για τις Δαπάνες Εκπαίδευσης στην Ελλάδα.

• Euroguidance Greece (2023). Εθνικές Πολιτικές Επαγγελματικού Προσανατολισμού.

• Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων – ΚΕΣΥ (2024). Προγράμματα Συμβουλευτικής.

Συντάκτης: Μιχάλης Ι. Τσιλογλανίδης (MSc)